Henri van der Tol, purser
‘DE TIJD VASTLEGGEN OP PAPIER’
- Sommige kunstwerken zeggen meer over de verzamelaar dan we zo op het eerste gezicht denken. In Het Financieele Dagblad vertellen zij over hun ‘collector’s item‘, en dus over hun leven en werk.
Ik kocht altijd al ansichtkaarten en fotoboeken. Die kaarten hing ik dan op aan de muur, tot, op een gegeven moment, een vriend zei: ‘die kun je ook kopen hoor.’ Waarom zou ik die willen kopen, dacht ik nog. Maar toen hij ze liet zien, was ik verkocht. Dat je zoiets echt kan vasthouden en de tijd kan vastleggen op papier. Ik begon vooral met puur esthetische homo-erotische foto’s. Mijn eerste was een foto van Bruce Weber, gekocht bij een gallery in New York, twintig jaar geleden. Jarenlang de duurste foto die ik gekocht had, 2500 dollar. Pas later ben ik veel breder gaan verzamelen. Zo heb ik een van de vroegste foto’s ooit, een zoutdruk uit 1838. Ook heb ik een la met daguerreotypes tussen 1845 en 1862. Houten doosjes met haarscherpe portretfoto’s op zilver. Niemand weet meer wie die mensen zijn, maar ze zijn er nog wel. Door de foto’s blijven ze bij ons.
Toen ik deze Rineke Dijkstra wilde kopen, het inmiddels wereldberoemde Poolse meisje aan zee, nummer 10 uit een serie van 15, moest eerst aan Rineke gevraagd worden óf ik de foto wel mocht kopen. Het mocht. Tweeduizend gulden betaalde ik ervoor, een fortuin voor mij. Later bracht iemand mij in contact met Rineke. Toen ze mijn naam hoorde, zei ze: ‘oh, dan heb je die en die foto’s van mij.’ Dat wíst ze! Fotografie is een wereld waar iedereen iedereen kent. De reden waarom ik voor tachtig procent vlieg, is omdat ik tijd wil hebben voor fotografie. Ik loop elke dag wel even de boekhandel binnen om de kijken of er een nieuw boek is over fotografie. Ik ben kleurenblind, kleuren doen mij dus niet veel, maar wat ik zoek is dat je achter de afgebeelde persoon de fotograaf ziet. Bij het meisje op het strand zie niet alleen het meisje, maar ook Rineke. Ik wil de menselijkheid blijven zien. De vlekken van een waterijsje op de kleding van een vrouw bij Koos Breukel. Ook de esthetische confrontatie. Iets lelijks dat mooi wordt, zoals een foto van een doorgesneden gezicht, een slapend gezicht, zo lijkt het. Bizar, maar zo mooi!
Elton John heeft een verzameling om jaloers op te zijn. Hij komt een galerie binnen en zegt dan: doe die maar, en die en die… Dat vind ik te makkelijk. Het gaat om de spanning die ene foto van Walker Evans te kopen, hoe klein ook, die vintage is, mooi en ook nog betaalbaar. Via internet kocht ik dit zeelandschap van Gustave Le Gray uit 1856. Deze beroemde foto was in zijn tijd een sensatie, omdat zowel de lucht als de zee haarscherp zijn. Een perfect exemplaar van de foto kost zomaar vijftig- a zestigduizend euro. Deze is wat vervaagd in de loop der jaren. Ik heb er drie jaar geleden 350 euro voor betaald, bij een lokale veiling ergens op het platte land. Ik kon op het internet maar moeilijk zien wat het precies was, maar ik waagde het erop. Je kon live bieden, maar door tijdsverschil had ik niet in de gaten dat de veiling al bijna afgelopen was. Net voor de veiling sloot, deed ik mijn bod. Vorig jaar werd eenzelfde foto geveild voor twaalfduizend dollar.
Gustave Le Gray, Brig on the Water , 1856 Albumen print from collodion-on-glass negative Formaat: 31.4 cm x 40.5 cm
Interview: Koos de Wilt
___________________________________________________________
Andere geïnterviewden gepubliceerd in Het Financieele Dagblad.
terug naar home